Osmanlı Kitabeleri Web’de

okp

Tokyo Üniversitesi ve Türk Tarih Kurumu’nun desteğiyle yürütülen Osmanlı Kitabeleri Projesi Osmanlı eserlerinin kitabelerini içeren dijital veri tabanı oluşturmayı amaçlıyor. Şu ana kadar Türkiye’de bulunan eserlerden 1756 kitabe veri tabanına eklenmiş. Kitabelerin Latin harflerine transkripsiyonu da yapılmış. Ayrıca eserlerle ilgili fotoğraflar da var. Arama motoru gayet kullanışlı. Tarihçiler ve tarih eğitimcileri için değerli bir kaynak ve dijital tarih açısından örnek bir proje.

Web adresi: http://www.ottomaninscriptions.com

Reklamlar

Arachne: Alman Arkeoloji Enstitüsü Dijital Veri Tabanı

image (3)
1850’lerde Galata Civarı: Alman Arkeoloji Enstitüsü Arşivinden

Köln Üniversitesi Arkeoloji Enstitüsü ile Alman Arkeoloji Enstitüsünün ortak projesi olan Arachne dijital veri tabanı Akdeniz ve Ön Asya eski uygarlıkları konusunda dünyanın en geniş dijital arşivlerinden birisi. Fotoğrafların yanı sıra, mimari plan, kroki gibi görsel belgeler, arkeoloji alanında eski basım kitaplar (telif süreleri geçen) gibi kaynaklar içeriyor.

Bu dijital arşiv Türkiye açısından özel bir önem arz ediyor. Çünkü Alman Arkeoloji Enstitüsü’nün  İstanbul şubesinin arşivini de içeriyor. Bu arşiv sadece Eski Çağ Anadolu Uygarlıkları açısından değil,  Türkiye’nin tüm tarihi mimarisi açısından önemli. Alman Arkeoloji Enstitüsü’nde bulunan 19. ve 20 yüzyıla ait Türkiye fotoğrafları, başta Bizans ve Osmanlı eserleri olmak üzere tarihi mimarinin Osmanlı son dönemi ve Cumhuriyet’in ilk dönemlerindeki durumunu yansıtan en önemli görsel arşivlerden birisi.

Arachne’dan yararlanmak için üye olmak gerekiyor. Üyelik otomatik değil. Web ortamında gerekli bilgileri doldurduktan sonra, bir-iki gün içerisinde e-maille başvurunuzun kabul edilip edilmediği bildiriliyor.

Kullanıcı arayüzü daha çok araştırmacılara yönelik olarak hazırlanmış. Gelişmiş arama motoru başlangıçta biraz karmaşık gelebilir.

Kullanıcılar açısından bir olumsuz durum, görsellerde copyright meselesinin biraz abartılmış olması. Üstteki resimde de görüldüğü gibi, görselin sol alt köşesinde Alman Arkeoloji Enstitüsünün amblemi olan büyükçe bir aslan figürü yer alıyor. Üstte de “not for publication (c) reserved” notu var. Bu durum anlaşılır olsa da, o kadar büyük bir logo koymalarına gerek yok. Zaten görsellerin piksel boyutları da çok büyük değil. Dolayısıyla eğitim ve araştırma amaçları dışında kullanıma pek uygun değil görseller. Bu arada, fotoğrafların temiz ve büyük boyutlu versiyonları ücret karşılığı satın alınabiliyor.

Web Adresi: http://arachne.uni-koeln.de/drupal

Archnet Arşivi: İslam Dünyasında Mimari Yapılar ve Şehircilik

ar2

Ağa Han Kültür Vakfı (Aga Khan Trust for Culture) ile MIT’nin (Massachusetts Institute of Technology) ortak ptrojesi olan Archnet, İslam dünyasında mimarlık ve şehircilik  alanında dünyadaki en zengin dijital arşivlerinden birisi. Web sitesinde çoğunluğu görsel olmak üzere 100 bine yakın kaynak var. Türkiye ile ilgili de binlerce görsel içeriyor. Site tasarımı ve arama motoru oldukça nitelikli.

Web adresi: http://archnet.org

Balkanlar’da Osmanlı Mirası Üzerine Harika Bir Dijital Kaynak: NIT Görsel Arşivi

NIT Türkiye’deki arşiv kurumları, kütüphaneler ve arşiv sahibi diğer kurumlar (bir kaç iyi örnek hariç) arşivlerini web üzerinden herkese açmayı “enayilik” olarak görmesi sayesinde, tarihimizin dijital kaynakları açısından büyük ölçüde Batı’ya bağımlıyız. Neyse ki, “elin gâvuru” bu konuda hem geniş ufuklu, hem de cömert. Türk tarihiyle ilgili Batı kaynaklı dijital arşivlerin en önemlilerinden birisi  İstanbul’da bulunan Hollanda Araştırma Enstitüsünün (Netherlands Institute in Turkey -NIT) arşivi. NIT dijital arşivi, bir süre NIT’in yöneticiliğini de yapan Osmanlı mimarisi uzmanı Hollandalı akademisyen Machiel Kiel’in fotoğraf arşivini içeriyor. 1960’lı yıllardan itibaren Kiel’in çektiği ve Balkanlar’da Osmanlı mimari mirasını konu alan fotoğraf arşivi şu anda yaklaşık 1800 fotoğraftan oluşuyor. Proje sona erdiğinde bu sayı 5000’e yaklaşacak. Sitede bulunan arama motorundan eserlerin  bulunduğu ülkeye ve bölgeye göre arama yapabiliyorsunuz.

Web adresi: http://www.nit-istanbul.org/kielarchive/index.php