Martin Luther Üniversitesi Kütüphanesi Ortadoğu Dijital Koleksiyonları

Martin Luther Üniversitesi (Almanya) Kütüphanesi Ortadoğu ve İslam dünyası üzerine çok zengin bir dijital koleksiyona sahip. Büyük çoğunluğu kitap ve makale olmak üzere toplam 15 bine yakın dijital kaynak var.

Kaynakların büyük bir çoğunluğu İngilizce, Almanca ve Arapça. Çok zengin olmasa da, “Turkish Studies Library Jacob M. Landau” adı altında ayrı bir Türkçe kaynak veritabanı de var.

Web anasayfa: http://menadoc.bibliothek.uni-halle.de

Veri tabanlarının web adresleri

Tüm kaynaklar: http://menadoc.bibliothek.uni-halle.de/nav/index/all 

Konulara göre:  http://menadoc.bibliothek.uni-halle.de/nav/classification/1497511

Türkçe kaynaklar veri tabanı: Turkish Studies Library Jacob M. Landau

Reklamlar

Fransız Müzelerinden 900.000 Sanat Eseri Online Erişimde

frrrr

 

 

Fransa’nın önde gelen müzelerinde bulunan sanat ve tarih eserlerinin fotoğrafları Fransız Kültür Bakanlığının organizasyonuyla web’de toplandı. Kültür Bakanlığının asıl amacı aslında ticari. Amaç Fransız müzelerinde bulunan eserlerin ticari haklarının pazarlanmasının etkin bir biçimde yapılabileceği bir platform oluşturmak. Ancak görsellerin ücretsiz sağlanan kopyaları da kişisel kullanım için oldukça yeterli olduğu için (genellikle 300.000-400.000 piksel aralığında) herkes için iyi bir açık kaynak niteliği de var.  Yüksek çözünürlüklü kopya ve ticari kullanım için belirli bir ücret ödemeniz gerekiyor.

Tek amaç tabi ki ticari değil. Kültürel zenginliğin kamuoyuna açılması amacı da var. Bu yüzden iki farklı web sitesi oluşturulmuş. Birisi (500.000’e yakın görsel) kamuoyunun ücretsiz kullanımına yönelik olarak dizayn edilmişken, diğeri (900.000’e yakın görsel) ticari kullanıma yönelik. Her iki web sitesinde ücretsiz sağlanan kopyaların çözünürlük düzeyi eşit. Dolayısıyla ticari kullanım için düzenlenen web sitesi de genel kullanıma uygun.

Web sitelerinde  Fransız müzelerinin dışında, az sayıda da olsa diğer ülke müzelerinden alınan görseller de var.

Web siteleri öncelikle güzel sanatlar ve sanat tarihi çalışanları için çok önemli bir kaynak. Ayrıca tarihçiler için de önemli. Türkiye ve Türk tarihiyle ilgili çok sayıda sanat eseri ve tarihi eser fotoğrafı mevcut.

Web Adresleri:

Genel kullanıma yönelik: http://art.rmngp.fr

Ticari kullanıma yönelik: http://www.photo.rmn.fr

 

Orient Digital: Berlin Devlet Kütüphanesi Doğu El Yazmaları Koleksiyonu Dijital Ortamda

kiya
Akşemseddin’in oğlu olan, 15. yüzyılın önemli şairlerinden Hamdullah Hamdî’nin eseri Kıyafetnâme’nin Berlin Devlet Kütüphanesi dijital koleksiyonundaki nüshasından bir görünüm.

Berlin Devlet Kütüphanesi Avrupa’da Doğu el yazmaları ve nadir matbu eserleri açısından en zengin kütüphanelerden birisidir. 140 farklı dilde toplam 43000’e yakın eser bulunmaktadır. Kütüphane koleksiyonunda çok sayıda Türkçe el yazma eser bulunmaktadır.

Bu koleksiyonda yer alan eserler Orient Dijital isimli bir proje kapsamında dijitalleştirilmeye başlanmıştır. Şu an için 500’e yakın el yazma ve nadir eserin tam metin dijital kopyalarına web üzerinden erişilebilmektedir. Web sitesinde ayrıca koleksiyonda yer alan tüm eserlerin bibliyografik kayıtlarına ulaşmak mümkün.

Orient Dijital’de ayrıca el yazmalarda bulunan minyatür ve benzeri görsel ögelerden ayrı bir görsel koleksiyon oluşturulmuş. Buradan 8000’e yakın görsel dokümana ulaşmak mümkün. Bu görsellere web sitesinde “Book Art” (İngilizce dil seçeneğinde) bölümünden erişebilirsiniz.

Web adresi: http://orient-digital.staatsbibliothek-berlin.de/content/below/index.xml

Osmanlı Devleti Brüksel Elçiliği Evrakı (1849-1914) On-line Erişimde

resim 1
Antwerp Üniversitesi Dijital Kaynaklarından Osmanlı Devleti Brüksel Elçiliği evrakına (1849-1914) erişebilirsiniz.

Antwerp Üniversitesinin yürüttüğü proje sonucunda Osmanlı’nın Brüksel (Belçika) Elçiliğine ait belgelere açık kaynak olarak web’den ulaşabiliyoruz. “Ottoman Diplomats: Letters from the Imperial Legation in Brussels (1849–1914)” adı altında oluşturulan dijital arşiv, Elçiliğin tüm evrakını kapsamasa da önemli miktarda (5000’e yakın) belge içeriyor. Belgeler daha çok Brüksel’le İstanbul arasındaki yazışmalardan (mektup formatında, yaklaşık 1000 belge) ve büyük çoğunluğu  fotoğraf olmak üzere görsel belgelerden (yaklaşık 4000 görsel) oluşuyor.  Belgelerin büyük çoğunluğu Başbakanlık Osmanlı Arşivinden alınma. Dijital belgelerin görsel kalitesi üst düzeyde.

Web Adresi: http://dighum.uantwerpen.be/ottomandiplomats

Bonn Üniversitesi Dijital Kütüphanesi’nde Osmanlı ve Erken Cumhuriyet Dönemi Dergileri

aa
İlk Türk mizah dergisi Diyojen’in (1870-1873) tüm sayılarına (toplam 183) Bonn Üniversitesi Kütüphanesi dijital kaynaklarından ulaşabilirsiniz.

Bonn Üniversitesi Kütüphanesi dijital kaynaklarından Osmanlı ve Erken Cumhuriyet döneminde yayınlanan 7 dergiye tam metin olarak erişebilirsiniz. Dergilerin hemen hemen tüm sayıları mevcut. Açık erişim var ve görüntü kalitesi oldukça iyi.

Dergiler

  • Diyojen: 1870-1873
  • Muharrir: 1876-1879
  • Demet: 1908
  • Şehbal: 1909-1914
  • Hikmet: 1910-1911
  • Anadolu Mecmuası: 1924-1925
  • Kadro: 1932-1935

Web Adresi: http://digitale-sammlungen.ulb.uni-bonn.de/ulbbn/nav/classification/3085789

Bulgaristan Milli Kütüphanesinde Osmanlı Kaynakları

Osmanlı dönemiyle ilgili yurt dışında bulunan arşivler arasında önemli bir yer tutan Bulgaristan Arşivlerinin bir bölümüne Bulgaristan Milli Kütüphanesi Dijital Kaynakları üzerinden erişmek mümkün. Kütüphanenin web sitesi, sayı olarak önemli miktarda olmasa da, nitelik olarak çok önemli belgeler barındırıyor.

bulgaristan arsiv
Bulgaristan Milli Kütüphanesi Dijital Kaynakları Kadı Sicilleri Koleksiyonundan bir sayfa örneği.

Bulgaristan Milli Kütüphanesi Dijital Kaynaklarında bulunan Osmanlı dönemiyle ilgili kaynak türleri şunlar:

  • Tahrir Defterleri,
  • Kadı Sicilleri,
  • Türkçe, Arapça ve Farsça el yazmalar,
  • Eski harfli Türkçe matbu eserler,
  • Osmanlı dönemine ait Bulgarca arşiv belgeleri, el yazmalar, matbu eserler ve süreli yayınlar.
  • Bizans ve Osmanlı dönemine ait Yunanca el yazmalar,
  • Fotoğraf, harita, gravür, kartpostal gibi görsel kaynaklar.

Önemli bir eksikliği arama motorunun kullanışlı olmaması ve Bulgarca dışında dil seçeneğinin bulunmaması. Özellikle yabancı dil (İngilizce) seçeneğinin olmaması ve Kril alfabesinin kullanılması arama yapmayı oldukça güçleştiriyor. Sadece Kadı Sicilleri Koleksiyonunda arama motorunda İngilizce bilgiler verilmiş. Bulgarca bilmeyenler için arama yapmanın tek yolu dokümanların içeriğine tek tek bakmak. Web sitesinde verilen kaynak türlerine (mesela “Turkish Manuscripts”) tıklayınca Arama Motoru açılıyor. Arama motorunda herhangi bir şey seçmeden sağ alt köşesinde “Search” sekmesini tıklayınca tüm dokümanlar sıralanıyor. Buradan kaynakların içeriklerine bakmak mümkün.

Web Adresi: http://www.nationallibrary.bg/cgi-bin/e-cms/vis/vis.pl?s=001&p=0192&g=

Fransa Milli Kütüphanesi Dijital Koleksiyonlarında Türk Tarihi Kaynakları

N8625289_JPEG_1_1DM
1740 yılında yenilenen Osmanlı-Fransız Kapitülasyon Anlaşmasının Fransa’da 1741 yılında Kraliyet Matbaasında basılmış versiyonunun ilk sayfası. Fransa Milli Kütüphanesi Gallica Dijital Kütüphanesi Koleksiyonundan

Fransa Milli Kütüphanesi’nin projesi olan Gallica Dijital Kütüphanesi dünyanın en zengin ve en gelişmiş dijital kütüphanelerinden birisi. Sadece Fransız Milli Kütüphanesi’nden değil, Fransa’da bulunan pek çok diğer kütüphane, müze ve arşiv kurumundan belge içeriyor. Milyonlarca belge içeren zengin dijital koleksiyonlarının yanı sıra, yüksek piksel boyutlarında belge indirmeye izin vermesi, iyi dizayn edilmiş ara yüzü, iyi çalışan gelişmiş arama motoru, belgelerle ilgili ayrıntılı bilgi vermesi, İngilizce dahil beş dil seçeneği  ve hızlı çalışan web sitesi ile gerçekten türünün dünya çapındaki en iyi örneklerinden birisi. Yararlanmak için üye olmaya gerek yok. Doğrudan tüm koleksiyonlara erişilebiliyor.

Türk tarihçileri açısından Gallica vazgeçilmez bir kaynak. Çünkü gerek Fransa ile olan tarihi ilişkiler, gerekse Fransa’nın oryantalizm geleneği sebebiyle Türkiye ve Türk tarihiyle ilgili çok sayıda belge barındırmaktadır.

Gallica’da Türk Tarihiyle ilgili konular ve belge türlerinden bazıları şunlar:

  • Osmanlı-Fransız ilişkileriyle ilgili arşiv belgeleri, görseller ve matbu eserler
  • Balkan Savaşları ve 1. Dünya Savaşıyla ilgili yazılı ve görsel belgeler
  • Osmanlı el yazmaları
  • Eski haritalar (15.yy-20.yy)
  • Fransız basınında Osmanlı ve Türkiye
  • Fransız Seyyahlara ait Seyahatnameler
  • Gravür, resim, karikatür ve fotoğraf türlerinde görseller
  • Türkiye ve Osmanlı Tarihiyle ilgili telif süreleri geçmiş matbu eserler
  • Arkeolojik kazılarla ilgili belgeler, görseller, matbu eserler

Web Adresi: http://gallica.bnf.fr